Rijden onder invloed van alcohol: waarom één pint je rijbewijs kan kosten

Wat zegt de wet over alcohol in het verkeer?

De Belgische wet is heel strikt: wie rijdt onder invloed, brengt niet alleen zichzelf maar ook andere in gevaar.

Voor de meeste bestuurders, ervaren als onervaren, geldt een wettelijke limiet van 0,5 promille in het bloed (0,22 mg/l in uitgeademde lucht). Professionele chauffeurs moeten zich zelfs houden aan een strengere grens van 0,2 promille (0,09 mg/l uitgeademde lucht). In de praktijk komt dit neer op een nultolerantie.

Voor drugs geldt een nultolerantie. Dat betekent dat zelfs kleine hoeveelheden cannabis, cocaïne, amfetamines of XTC strafbaar zijn. Wie beide combineert, wordt nog zwaarder gestraft omdat het gevaar voor de verkeersveiligheid dan bijzonder groot is.

Kan de politie zo maar bestuurders tegenhouden en controleren?

De wet bepaalt dat de politiediensten een ademtest kunnen opleggen:

• aan iedereen die op een openbare plaats een voertuig of rijdier bestuurt, of een bestuurder begeleid met het oog op scholing;
• aan de vermoedelijke dader van een verkeersongeval of aan ieder die het mee heeft kunnen veroorzaken, zelfs indien hij het slachtoffer ervan is;
• aan iedereen die op het punt staat om op een openbare plaats een voertuig of rijdier te besturen of op het punt staat een bestuurder te begeleiden met het oog op scholing.

Je wordt tegengehouden door de politie, wat nu?

=> Pre-test

De politie heeft de mogelijkheid om een pre-test uit te voeren. Dit is het toestelletje dat toelaat om snel te kunnen inschatten of er alcohol genuttigd is. Op die manier heeft de politie een eerste indicatie of er gedronken is geweest. Let wel op, de pre-test geeft geen definitief uitsluitsel. De politie is daarnaast ook niet verplicht om te werken met een pre-test en kan ook meteen overgaan tot de ademtest.

=> Ademtest

De ademtest zal het alcoholniveau in de uitgeademde lucht meten en zal weergeven of er een alcoholgehalte van minstens 0,22 mg/l in je adem aanwezig is. Beter gezegd: men zal op dat moment weten of het wettelijk limiet wordt overschreden.

Om de exacte waarde van de alcoholconcentratie te weten, zal men overgaan tot de ademanalyse. Ook hier is de politie niet verplicht om een ademtest uit te voeren en kan men meteen overgaan tot een ademanalyse.

Een weigering van de ademtest is daarnaast ook strafbaar

=> Ademanalyse

Bij een ademanalyse zal er bepaald worden wat de exacte alcoholconcentratie is in de uitgeademde lucht.

Iedereen heeft het recht om een tweede ademanalyse te vragen. Is het verschil tussen de twee resultaten te groot, dan volgt een derde analyse. Als de verschillen tussen de drie resultaten groter zijn dan de bepaalde nauwkeurigheidsvoorschriften, wordt er een bloedproef uitgevoerd.

Een weigering van de ademanalyse is ook strafbaar.

=> Bloedproef

De bloedproef gebeurt steeds door een arts, waarna dat staal naar het labo wordt gestuurd voor verder onderzoek.

Ze wordt uitgevoerd als blijkt door de ademtest dat er een alcoholgehalte van minstens 0,22 mh/l in je adem zit en er geen ademanalyse uitgevoerd kon worden of het verschil tussen de ademanalyses te groot is.

Wanneer er duidelijke tekenen van alcoholgebriik zijn of u in staat van dronkenschap bent en er bijgevolg geen ademtest of ademanalyse kon worden uitgevoerd, wordt er een bloedproef afgenomen. Ook wanneer iemand bewusteloos is of zwaar gewond is na een ongeval kan er een bloedproef worden afgenomen.

Daarnaast mag je ook zelf een bloedproef vragen als tegenexpertise. Het is wel vereist dat er minstens een alcoholgehalte is van 0,35 mg/l en dat je minstens twee ademanalyses hebt ondergaan. De kosten zijn voor eigen rekening indien je schuld bewezen is.

Een weigering van de ademanalyse is ook strafbaar.

Ook kan je een bloedproef niet zo maar weigeren. Er moet een motief zijn die de weigering rechtvaardigt. Een arts zal beoordelen of uw motief al dan niet gerechtvaardigd is.

=> Uitstel van 15 minuten nog mogelijk?

Neen, sinds 1 mei 2024 mag er geen kwartier uitstel meer gevraagd worden

Welke boetes en sancties voor alcohol in het verkeer?

De sancties voor het rijden onder invloed van alcohol kunnen met of zonder tussenkomst van de politierechtbank worden bepaald. Wanneer de politie u staande houdt en u onder invloed van alcohol verkeerd, kan de politie een onmiddellijke inning uitschrijven, een tijdelijk rijverbod opleggen of uw rijbewijs onmiddellijk intrekken. Wanneer u voor de politierechtbank moet verschijnen, kan er een geldboete worden opgelegd, een rijverbod, een alcoholslot of zelfs een gevangenisstraf.

De sancties worden bepaald afhankelijk van de de hoeveelheid alcohol in uw bloed, als er sprake is van herhaling en of u gekwalificeerd wordt als een beginnende bestuurder.

=> Hoeveelheid alcohol

Van 0,5 promille tot < 0,8 promille of 0,22 mg/l < 0,35 mg/l

De politie kan een onmiddellijke geldsom vragen van 179,00 euro verhoogd met administratiekosten. Als de som niet onmiddellijk betaald wordt, kan een minnelijke schikking worden opgesteld van 240,00 euro. Dit gaat gepaard met een tijdelijk rijverbod van minimum 3 uur.

Dit wil niet zeggen dat u niet voor de politierechtbank moet verschijnen. Het Openbaar Ministerie heeft 30 dagen de tijd om u alsnog te dagvaarden voor de politierechtbank. De sancties bij de Politierechtbank kunnen onder andere een boete zijn, een rijverbod tot 5 jaar, tijdelijke immobilisering van je voertuig tot 5 jaar.

Van 0,8 promille tot < 1,2 promille of 0,35 mg/l < 0,50 mg/l

De politie kan vragen een onmiddellijke geldsom te betalen ten belope van 420 euro verhoogd met een administratiekost wanneer de alcoholgehalte minder is dan 1 promille en de geldsom bedraagt 578 euro verhoogd met een administratiekost vanaf 1 promille. Als de som niet onmiddellijk betaald wordt, kan de politie een minnelijke schikking opsturen ten belope van 600,00 (< 1 promille) of 800,00 euro (vanaf 1 promille). Daarnaast gaat dit gepaard met een tijdelijk rijverbod van minimum 6 uur en kan uw rijbewijs onmiddellijk worden ingetrokken tot 6,5 maanden.

Dit wil niet zeggen dat u niet voor de politierechtbank moet verschijnen. Het Openbaar Ministerie heeft 30 dagen de tijd om u alsnog te dagvaarden voor de politierechtbank. De sancties bij de Politierechtbank kunnen onder andere een boete zijn, een rijverbod tot 5 jaar , tijdelijke immobilisering van je voertuig tot 5 jaar, verplicht alcoholslot in je auto (kosten zelf dragen)

1,2 promille of meer of 0,50 mg/l of meer

U wordt altijd gedagvaard voor de politierechtbank. De sancties bij de Politierechtbank kunnen onder andere een boete zijn, een rijverbod tot 5 jaar , tijdelijke immobilisering van je voertuig tot 5 jaar, verplicht alcoholslot in je auto (kosten zelf dragen)

Daarnaast gaat dit gepaard met een tijdelijk rijverbod van minimum 6 uur en wordt uw rijbewijs onmiddellijk worden ingetrokken voor minimum 15 dagen tot 6,5 maanden.

=> Is het niet de eerste keer dat u rijdt onder invloed?

In geval van herhaling binnen de 3 jaar kan er gevangenisstraf worden opgelegd van minimum een maand tot 2 jaar, of bij een bijkomend feit, een gevangenisstraf van minimum 2 maanden tot maximum 4 jaar.

=> Beginnende bestuurder?

Voor beginnende bestuurders geldt dezelfde wettelijke limiet van 0,5 promille in het bloed. Er geldt dus geen nultolerantie.

Wie is een beginnende bestuurder? De wet omschrijft een beginnende bestuurder als iemand die minder dan 2 jaar zijn rijbewijs B op zak heeft. De leeftijd van de bestuurder speelt geen rol. Desondanks dat dezelfde wettelijke limiet van 0,5 promille geldt, worden er wel zwaardere straffen voorzien voor beginnende bestuurders.

Er zal steeds een dagvaarding zijn waarbij de beginnende bestuurder voor de rechter zal moeten verschijnen. De rechter moet een rijverbod opleggen van minstens 8 dagen tot maximaal 5 jaar. Vooraleer je terug mag rijden, moet je eerst opnieuw een theorie en/of praktijkexamen afleggen.